Aktualnie jesteś: Gazeta Podatkowa (strona główna)  »  Dodatek do Gazety Podatkowej nr 40 (1497) z dnia 17.05.2018  »  Jakie faktury nie uprawniają do odliczenia VAT?

Wkrótce dodatki:

Gazeta Podatkowa
e-wydanie

Gazeta Podatkowa w formacie PDF

A A A
Gazeta Podatkowa nr 40 (1497) z dnia 17.05.2018, strona 14
dział: Przewodnik Gazety Podatkowej
Autor: Małgorzata Smolnik

Jakie faktury nie uprawniają do odliczenia VAT?

Podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego m.in. z faktur nabycia towarów i usług w takim zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Ustawodawca przewidział jednocześnie sytuacje, w których, pomimo iż zakup związany jest z działalnością opodatkowaną i podatnik dysponuje fakturą, odliczenie VAT nie jest możliwe.

Ogólna zasada odliczenia

Podstawowym przywilejem podatnika VAT jest prawo odliczenia VAT wynikającego z faktur otrzymanych przez niego z tytułu nabycia towarów i usług przy założeniu istnienia związku zakupu z wykonywaniem czynności opodatkowanych. Stanowi o tym art. 86 ustawy o VAT.

Należy podkreślić, że organy podatkowe w wydawanych interpretacjach indywidualnych zwracają uwagę, iż otrzymanie faktury przez nabywcę nie jest warunkiem wystarczającym do odliczenia VAT. Faktura, którą dysponuje nabywca, musi być wystawiona nie tylko zgodnie z obowiązującymi przepisami, ale przede wszystkim powinna odzwierciedlać prawdziwy przebieg zdarzeń gospodarczych, jakie zaistniały pomiędzy sprzedawcą i nabywcą.

Istnieją także sytuacje, w których pomimo istnienia związku zakupu z czynnościami opodatkowanymi faktury nie stanowią podstawy do odliczenia zawartego w nich podatku naliczonego. Przypadki te zostały wymienione w art. 88 ustawy o VAT.

Wyłączenia z prawa do odliczenia

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika usług noclegowych i gastronomicznych, z wyjątkiem nabycia gotowych posiłków przeznaczonych dla pasażerów przez podatników świadczących usługi przewozu osób. Stanowi tak art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT.

W przepisie tym wymienione zostały jedynie usługi gastronomiczne. Oznacza to, że ograniczeń w odliczaniu VAT nie stosuje się do usług kateringowych. Taki pogląd prezentują także organy podatkowe, w tym m.in. Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia 5 stycznia 2018 r., nr 0115-KDIT1-2.4012.800.2017.1.AJ.

Pewne wątpliwości podatników budzi kwestia, czy zakaz odliczenia z tytułu nabycia usług noclegowych i gastronomicznych dotyczy również sytuacji, gdy są one nabywane na potrzeby działalności gospodarczej, tj. w celu ich odsprzedaży konsumentom lub innym podatnikom.

W tej kwestii organy podatkowe prezentują jednak niekorzystne stanowisko. Uznają bowiem, że art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT wprowadza bezwzględne ograniczenie w prawie do odliczenia VAT od nabywanych usług noclegowych i gastronomicznych, nawet jeżeli służą one odsprzedaży. Tak uznał m.in. Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia 7 lipca 2017 r., nr 0114-KDIP1-3.4012.82.2017.2.ISZ.

Korzystne dla podatników stanowisko prezentują natomiast sądy administracyjne. NSA w wyroku z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt I FSK 1637/15, stwierdził, iż zakaz odliczania VAT od zakupu usług noclegowych i gastronomicznych nie ma zastosowania w przypadku nabycia tych usług w celu dalszej ich odsprzedaży. Zdaniem NSA zakaz sformułowany w art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT nie może dotyczyć tych podatników, którzy nabywają wymienione usługi w celu ich odsprzedaży konsumentom lub innym podatnikom, gdyż w takim przypadku poniesione wydatki są ściśle związane z działalnością gospodarczą takiego podatnika.

Ostatecznie o prawie do odliczania VAT od zakupu usług noclegowych i gastronomicznych rozstrzygnie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z uwagi na wątpliwości interpretacyjne NSA postanowieniem z dnia 23 października 2017 r., sygn. akt I FSK 2084/15, skierował do TS UE pytanie prejudycjalne dotyczące omawianej kwestii. W konsekwencji to Trybunał oceni, czy polskie przepisy zakazujące prawa do odliczenia VAT od usług noclegowych i gastronomicznych nie pozostają w sprzeczności z prawem wspólnotowym.


Ujednolicone przepisy prawne dostępne są w serwisie www.przepisy.gofin.pl.


Ponadto w myśl art. 88 ust. 1a ustawy o VAT, odliczenia VAT nie stosuje się także do wydatków wskazanych w art. 29a ust. 7 pkt 3. W przepisie tym jest mowa o kwotach otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Natomiast zgodnie z art. 88 ust. 6 ustawy o VAT nie stanowi podstawy do odliczenia VAT kwota VAT naliczonego, w przypadku opodatkowania WNT, o którym mowa w art. 25 ust. 2, na terytorium kraju z powodu podania NIP VAT UE, w sytuacji gdy towary w momencie zakończenia ich wysyłki lub transportu znajdują się na terytorium państwa UE innym niż Polska.

Faktury od podmiotu nieistniejącego

Oprócz wskazanych wyłączeń z prawa do odliczenia VAT z faktur dokumentujących zakupy ustawodawca w art. 88 ust. 3a ustawy o VAT wymienił inne przypadki, w których to faktury nie dają prawa do odliczenia VAT (patrz ramka: Nie stanowią...).

Nie uprawniają nabywcy do odliczenia VAT m.in. faktury, faktury korygujące, dokumenty celne oraz duplikaty wystawione przez podmiot nieistniejący.

Przyjmuje się, że podmiot nieistniejący to podmiot którego nie ma (fikcyjny), ale także podmiot formalnie zarejestrowany w oparciu o nieprawdziwe lub nieścisłe i nieaktualne dane, który nie składa właściwych deklaracji podatkowych i nie wykazuje podatku należnego wynikającego z wystawionych faktur, a w konsekwencji nie płaci tego podatku.

Transakcja zwolniona z VAT

W sytuacji gdy sprzedawca (wystawca faktury) potraktował czynność, która na podstawie przepisów o VAT nie podlega opodatkowaniu VAT albo jest z niego zwolniona, jako czynność opodatkowaną, to podatnik otrzymujący taką fakturę z wykazanym na niej podatkiem nie ma prawa do jego odliczenia. VAT nie podlega odliczeniu, nawet jeśli zostanie zapłacony.

Transakcje niezgodne ze stanem faktycznym

Faktury lub dokumenty celne:

a) stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności,

b) podające kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,

c) potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 5883 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 459 ze zm.) - w części dotyczącej tych czynności,

nie dają nabywcy prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Jak wynika z art. 58 K.c. nieważna jest czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. Nieważna jest także czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego (art. 58 § 2 K.c.). Natomiast w art. 83 K.c. mowa jest o nieważności oświadczenia woli złożonego drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Jeżeli oświadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności.

Faktury wystawione przez nabywcę

W ustawie o VAT dopuszcza się możliwość wystawiania faktur w imieniu i na rzecz podatnika przez upoważnione przez niego osoby trzecie, w szczególności przez jego przedstawiciela podatkowego.

art. 106d ust. 1 ustawy o VAT wskazano, że w umowie dotyczącej samofakturowania określona musi być procedura zatwierdzania poszczególnych faktur przez podatnika dokonującego czynności udokumentowanych fakturą.

W przypadku faktur wystawionych przez nabywców, brak akceptacji na fakturze przez dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę, uniemożliwia nabywcy odliczenie VAT określonego na tej fakturze.

Dodatkowe zobowiązanie

Odliczając VAT z faktur w sytuacjach wskazanych w art. 88 ustawy o VAT podatnik naraża się na konsekwencje w postaci wymierzenia mu przez organ podatkowy sankcji, czyli dodatkowego zobowiązania podatkowego.

Jak bowiem stanowi art. 112b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, w razie stwierdzenia, że podatnik w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zobowiązania podatkowego niższą od kwoty należnej, kwotę zwrotu różnicy podatku lub kwotę zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej, kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe wyższą od kwoty należnej, kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, zamiast wykazania kwoty zobowiązania podatkowego podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego, narażony jest on na 30% sankcję - czyli dodatkowe zobowiązanie podatkowe.

W sytuacji, w której po zakończeniu kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej albo w trakcie kontroli celno-skarbowej w wymienionych przypadkach podatnik złożył korektę deklaracji uwzględniającą stwierdzone nieprawidłowości i wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego lub zwrócił nienależną kwotę zwrotu sankcję ustala się w wysokości 20%.

Należy podkreślić, że na podstawie art. 112c ustawy o VAT, w obu wymienionych wcześniej sytuacjach, w zakresie, w jakim odpowiednio zaniżona kwota zobowiązania podatkowego, zawyżona kwota zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, zawyżona kwota różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, lub wykazanie kwoty zwrotu różnicy podatku lub kwoty zwrotu podatku naliczonego, lub kwoty różnicy podatku do obniżenia za następne okresy rozliczeniowe, w miejsce wykazania kwoty zobowiązania podatkowego podlegającego wpłacie na rachunek urzędu skarbowego, wynikają w całości lub w części z obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikające z faktur, które:

1) zostały wystawione przez podmiot nieistniejący,

2) stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności,

3) podają kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,

4) potwierdzają czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 K.c. - w części dotyczącej tych czynności

wysokość dodatkowego zobowiązania podatkowego w części dotyczącej podatku naliczonego wynikającego z powyższych faktur wynosi 100%.

"(...) Podstawę do dokonania odliczenia podatku naliczonego może stanowić wyłącznie faktura odzwierciedlająca faktyczne zdarzenie gospodarcze w aspekcie podmiotowym, przedmiotowym oraz ilościowym. Zatem faktura musi potwierdzać, że w rzeczywistości doszło do dostawy towarów lub świadczenia usług pomiędzy konkretnymi podmiotami, w zakresie ściśle określonego towaru lub usługi oraz w zakresie ilości danego towaru lub usługi. Niezgodność któregokolwiek z tych aspektów eliminuje możliwość odliczenia podatku naliczonego, zawartego w fakturze, która nie odzwierciedla rzeczywistego zdarzenia gospodarczego. (...)".

Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 15 lutego 2018 r., nr 0115-KDIT1-1.4012.41.2018.1.AJ


Nie stanowią podstawy do odliczenia faktury i dokumenty celne:

- wystawione przez podmiot nieistniejący,
- dokumentujące transakcje niepodlegające opodatkowaniu albo zwolnione od podatku,
- stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności,
- podające kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,
- potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i 83 K.c. - w części dotyczącej tych czynności,
- wystawione przez nabywcę zgodnie z odrębnymi przepisami, jeśli nie zostały zaakceptowane przez sprzedawcę,
- w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze - w części dotyczącej tych czynności.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 11.03.2004 r. o VAT (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 ze zm.)

Najpopularniejsze w dziale „Przewodnik Gazety Podatkowej”

Nowe zasady ochrony danych osobowych pracownika

Gazeta Podatkowa nr 34 (1491) z dnia 26.04.2018

Kontrola działalności gospodarczej od 30 kwietnia br.

Gazeta Podatkowa nr 36 (1493) z dnia 4.05.2018

Zmiany w zakresie załatwiania spraw w CEIDG

Gazeta Podatkowa nr 41 (1498) z dnia 21.05.2018

Podatkowe rozliczanie zagranicznych podróży pracowników

Gazeta Podatkowa nr 35 (1492) z dnia 30.04.2018

Korekta e-dokumentów podatkowych w praktyce

Gazeta Podatkowa nr 38 (1495) z dnia 10.05.2018

Stosowanie uproszczeń przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych

Gazeta Podatkowa nr 37 (1494) z dnia 7.05.2018

Zasady zawieszania działalności po zmianach

Gazeta Podatkowa nr 42 (1499) z dnia 24.05.2018

Więcej ulg w ZUS dla osób rozpoczynających prowadzenie firmy

Gazeta Podatkowa nr 39 (1496) z dnia 14.05.2018

Obowiązek pracodawcy związany z wystawianiem ZUS Rp-7

Gazeta Podatkowa nr 34 (1491) z dnia 26.04.2018

Świadczenie urlopowe u małego pracodawcy

Gazeta Podatkowa nr 41 (1498) z dnia 21.05.2018

Informacje o e-zwolnieniach istotne dla pracodawcy

Gazeta Podatkowa nr 39 (1496) z dnia 14.05.2018

Zmiany w deklaracji VAT a JPK_VAT

Gazeta Podatkowa nr 38 (1495) z dnia 10.05.2018

Rozliczenie składek ZUS od wynagrodzenia wykonawcy dzieła

Gazeta Podatkowa nr 35 (1492) z dnia 30.04.2018

Jak uniknąć błędów zgłaszając zleceniobiorcę w ZUS?

Gazeta Podatkowa nr 36 (1493) z dnia 4.05.2018

Procedury przy udzielaniu pomocy de minimis

Gazeta Podatkowa nr 40 (1497) z dnia 17.05.2018

Działalność gospodarcza cudzoziemców w Polsce

Gazeta Podatkowa nr 38 (1495) z dnia 10.05.2018

Wysokość świadczenia urlopowego w razie zmiany wymiaru etatu

Gazeta Podatkowa nr 41 (1498) z dnia 21.05.2018

Kompetencje pracodawcy w zakresie składania wniosków o świadczenia z ZUS dla pracowników

Gazeta Podatkowa nr 37 (1494) z dnia 7.05.2018

Zmiany w procedurze rejestracji spółki z o.o.

Gazeta Podatkowa nr 42 (1499) z dnia 24.05.2018

Podpisanie korekty danymi autoryzującymi

Gazeta Podatkowa nr 38 (1495) z dnia 10.05.2018

Korekta PIT-37 złożonego na podstawie wniosku PIT-WZ

Gazeta Podatkowa nr 38 (1495) z dnia 10.05.2018
PRZYDATNE LINKI

Portal Podatkowo-Księgowy

www.GOFIN.pl

www.Gofin.pl/PIT

www.Gofin.pl/Prawnik-Radzi

www.Gofin.pl/Rachunkowosc

www.Gofin.pl/Bilans

www.Gofin.pl/Podatki

www.Gofin.pl/Prawo-Pracy

www.Gofin.pl/Skladki-Zasilki

       
POMOCNIKI Księgowego

www.Asystent.Gofin.pl

www.Interpretacje.Gofin.pl

www.Przepisy.Gofin.pl

www.Terminy.Gofin.pl

www.Druki.Gofin.pl

www.Kalkulatory.Gofin.pl

www.PrzewodnikKadrowego.Gofin.pl

www.WideoPomocniki.Gofin.pl

www.Forum.Gofin.pl

www.Newslettery.Gofin.pl

www.PrzewodnikKsiegowego.Gofin.pl

www.Wskazniki.Gofin.pl

www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl

www.Orzecznictwo.Gofin.pl

www.PytaniaCzytelnikow.Gofin.pl

www.WszystkoDlaKsiegowych.pl

 
       
Serwisy specjalistyczne

www.ZakladamyFirme.pl

www.VademecumKadrowego.pl

www.VademecumKsiegowego.pl

www.PoradnikKsiegowego.pl

www.EmeryturyiRenty.pl

www.SerwisBudzetowy.pl

www.PodatekDochodowy.pl

www.VademecumPodatnika.pl

www.KodeksPracy.pl

www.Czas-Pracy.pl

www.Zasilki.pl

www.UmowyCywilnoprawne.pl

www.RozliczeniaPodatkowe.pl

www.RozliczenieWynagrodzenia.pl

www.KalkulatoryPodatkowe.pl

www.PoradyPodatkowe.pl

www.RozliczenieDelegacji.pl

www.PodatekVAT.pl

www.UrlopyWychowawcze.pl

 
     
 
  szczegółowy spis treści
bieżącego numeru
pokazuj fragmenty artykułów 
Strona tytułowa
Aktualności i sygnały
O czym Czytelnik wiedzieć powinien
Rozliczamy podatek dochodowy
VAT i akcyza
Prawo pracy w praktyce
Składki ZUS
Emerytury, renty, zasiłki
Postępowanie przed fiskusem
Poradnik podatkowo-kadrowy
Rachunkowość dla każdego
Przewodnik Gazety Podatkowej
Orzecznictwo i interpretacje prawne
Spółki i wspólnicy
Wskazówki dla przedsiębiorcy
Kompleksowe opracowania podatkowo-księgowe
Firma dla początkujących
Z dyskusji na www.forum.gofin.pl
Prawnik radzi
Wskaźniki i stawki
 Dodatki
 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl

Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.